Bệnh tụ huyết trùng ở heo: Nguyên nhân, triệu chứng và cách phòng trị hiệu quả

Bệnh tụ huyết trùng ở heo là một trong những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, gây ra bởi vi khuẩn Pasteurella multocida. Bệnh có thể lây lan nhanh và gây thiệt hại nghiêm trọng nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ về nguyên nhân, triệu chứng cũng như cách phòng và điều trị bệnh tụ huyết trùng một cách hiệu quả nhất.

Nguyên nhân gây bệnh tụ huyết trùng ở heo

Vi khuẩn Pasteurella multocida là tác nhân chính gây bệnh. Chúng tồn tại sẵn trong niêm mạc hô hấp và hạch amidan của heo, nhưng chỉ phát bệnh khi gặp các điều kiện bất lợi khiến cho sức đề kháng của heo giảm:

• Thời tiết thay đổi đột ngột, đặc biệt vào mùa đông xuân.

• Độ ẩm cao hoặc chuồng nuôi kém thông thoáng.

• Mật độ chăn nuôi dày, dễ gây stress cho vật nuôi.

• Hệ miễn dịch yếu do thiếu dinh dưỡng hoặc không tiêm phòng đầy đủ.

Vi khuẩn có thể lây lan qua thức ăn, nước uống và không khí. Heo từ 3 đến 8 tháng tuổi là đối tượng dễ bị nhiễm nhất, đặc biệt trong giai đoạn vỗ béo.

Tụ huyết trùng trên heo. Ảnh: sưu tầm.

Triệu chứng bệnh tụ huyết trùng ở heo

Thời gian ủ bệnh

Bệnh có thời gian ủ từ 1 đến 4 ngày. Tuy nhiên, trong điều kiện môi trường bất lợi, heo có thể phát bệnh rất nhanh chỉ sau vài giờ tiếp xúc với nguồn bệnh.

Triệu chứng thể cấp tính

• Sốt cao từ 41–42°C, bỏ ăn, mệt mỏi, thở khó và thở nhanh.

• Có biểu hiện ho, chảy nước mũi, nước mắt.

• Da vùng tai, bụng, bẹn xuất hiện các đốm xuất huyết màu đỏ hoặc tím.

• Heo có thể chết đột ngột chỉ sau 12–36 giờ kể từ khi phát bệnh.

Triệu chứng thể mạn tính

• Ho kéo dài, khó thở, viêm phổi dai dẳng.

• Chảy nước mắt, nước mũi, có thể kèm theo tiêu chảy.

• Một số trường hợp bị viêm khớp, sưng chân và giảm vận động.

• Gây sụt cân, tăng trưởng kém, ảnh hưởng đến hiệu quả chăn nuôi.

Bệnh tích khi mổ khám

• Phổi bị viêm nặng, màu đỏ tím, có vùng hoại tử và dính màng phổi.

• Xuất huyết nhiều cơ quan nội tạng như gan, lách, thận.

• Hạch lympho sưng to, lá lách sẫm màu và phình to bất thường.

• Trong khoang ngực, xoang tim có thể xuất hiện dịch vàng hoặc máu.

Phổi heo phù nề, có màng fibrin xung quanh do tụ huyết trùng. Ảnh: Sưu tầm.

Biện pháp phòng bệnh tụ huyết trùng

Vệ sinh và quản lý chuồng trại

• Đảm bảo chuồng trại luôn khô ráo, sạch sẽ và thông thoáng.

• Phun sát trùng định kỳ bằng các sản phẩm sát trùng chuyên dụng.

• Áp dụng mô hình “cùng vào – cùng ra” để hạn chế lây lan giữa các lứa nuôi.

• Giảm mật độ nuôi, hạn chế stress và nâng cao sức đề kháng cho heo.

Tiêm vaccine phòng bệnh

• Tiêm vaccine phòng tụ huyết trùng khi heo đạt 45–50 ngày tuổi.

• Nhắc lại liều thứ hai sau 3–4 tuần.

• Duy trì tiêm phòng định kỳ 2–3 lần mỗi năm tùy theo tình hình dịch tễ địa phương.

Bổ sung dinh dưỡng và tăng sức đề kháng

• Trộn kháng sinh phòng bệnh định kỳ vào thức ăn.

• Sử dụng các sản phẩm bổ sung như giúp nâng cao miễn dịch.

• Trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt, nên tăng cường vitamin và chất điện giải để giảm stress cho đàn.

Cách điều trị heo bị tụ huyết trùng

• Tiêm kháng sinh đặc hiệu theo chỉ định của bác sĩ thú y.

• Kết hợp thuốc hạ sốt và trợ sức, đặc biệt trong giai đoạn đầu phát bệnh.

• Cách ly heo bệnh để tránh lây lan cho đàn.

• Tăng cường vệ sinh, phun sát trùng hàng ngày, nâng cao độ thông thoáng chuồng trại.

Kết luận

Bệnh tụ huyết trùng ở heo là mối đe dọa nghiêm trọng đối với hiệu quả chăn nuôi, đặc biệt trong điều kiện thời tiết bất lợi. Việc phòng bệnh luôn là giải pháp tối ưu, giúp giảm chi phí điều trị và hạn chế tổn thất. Hãy chủ động tiêm phòng, vệ sinh chuồng trại và bổ sung dinh dưỡng để bảo vệ đàn heo một cách bền vững.